Hava Kuvvetleri Müzesi - İstikbal Göklerin, Gökler Bizimdir

, Yazan Gökçen Öz


Babamızı beş günlük bir kampa yolladık, anne de oğlu ile zaman geçirmek için izin aldı. Oh değmeyin keyfimize :) Oyuncaklar, boyalar derken uçaklara sardık.



Koleksiyonumuz
Uçakları sevmek için Ertuğrul'un ve bizlerin farklı sebepleri var malum; işte buyrun....


Türk Yıldızları'nı birkaç defa izledim, fakat hayranı olduğumuz Solotürk'ü canlı canlı görmek nasip olmadı. 
"Uçaklar" filmine gelince Dusty'nin repliklerini ezberden söyleme kıvamındayız, bizim paşa sağolsun.
Sabah işe giderken İstanbul Yolu üzerinde burnunu havaya doğrultmuş uçak aklıma geldi. Orada birşeyler var, bakalım dedik oğluşla ve gördük ki 1998'den bu yana bir müze var; Hava Kuvvetleri Müzesi!!



Müze İstanbul Yolu'nun 12. km'nde, 11. Hava Ulaştırma Ana Üs Komutanlığı'nın yanında, İstanbul istikametine giderken  Şaşmaz Kavşağı'nı geçince solda. Şehir merkezinden gelirken Şaşmaz Kavşağı'ndan sola dönün, sanayi sitesine hemen girince THK Üniversitesi tabelasını görünce sağa dönüp yolu takip edin; müze karşınıza çıkıyor. Park yeri sorunu yok. Park ücreti alınmıyor. Fakat giriş ücretli, fotoğraf çekimi ve video kaydı yapacaksanız onun için de bilet kesiliyor. Şapka (Türk Yıldızları / Solotürk), anahtarlık, maket uçak  gibi hediyeliklerin satışı yapılıyor, fiyatları da makul. Pazartesi hariç her gün 09:00-16:30 arasında açık. Dini bayramların ilk günü kapalı, tüm milli bayramlar da ise açık.  


Müzenin yapımına 1997'de başlanmış. Eylül 1998'de ise Atatürk'ün manevi kızı ilk kadın askeri pilot Sabiha Gökçen'in de katılımı ile açılmış. Açık alan 62.321 m2 , kapalı alansa 2000m2'lik 2 katlı bir bina.


 Binanın hemen dışında  radarlar, Nike füzesi, yer silah sistemleri bulunuyor.


 Kapalı alanda çeşit çeşit uçak maketi, Türk ve Dünya Havacılık Tarihi Salonu,  Şehitler Salonu, Sabiha Gökçen Köşesi, Türk yıldızları ve Solotürk uçak maketleri, kıyafetlerinin sergilendiği Akrotim Köşesi, İlk yerli uçaklar Uğur ve PZL.24'ün 1/2 ölçekli maketleri, uçak motorları, büstler, Kıyafetler Salonu var.


Jet ve pervaneli uçak motorları/ Uğur&PZL.P.24
1937'de Mustafa Kemal Atatürk  TBMM açılış konuşmasında der ki " ...bu yıl içinde denizaltı gemilerini memleketimizde yapmayı başardık. Hava Kuvvetlerimiz için yapılmış 3 yıllık program büyük milletimizin yakın ve şuurlu alakası ile şimdiden başlamış sayılabilir. Bundan sonrası için büyük tayyarelerimizin ve motorlarının memleketimizde yapılması ve harp sanayimizin de bu esasa göre geliştirilmesi gerekmektedir."


 Bu yönlendirme ile 30ların sonunda projelendirme başlar, 1941'de THK Etimesgut Uçak Fabrikası, 1947'de Gazi Uçak Motor Fabrikası, 1950'de Ankara Rüzgar Tüneli (ART) faaliyete geçer. 1950lerde uçak fabrikaları ne akla hizmetse MKE'ye devredilir ve kapanır, ART de işlevini yitirir. Ta ki 1998'e kadar. Şu anda ART TÜBİTAK-SAGE tarafından işletiliyor. Gazi Uçak Motor Fabrikası tahmin edin neresi, şu anki (yakında taşınıp eğlence parkı olacak olan) Türk Traktör, zira uçak motor fabrikası 1954'te traktör fabrikasına çevrilmiş. THK uçak fabrikası ise terkedilmiş bir bina. Tarihe ve gelişime saygımız sonsuz malum!! 1941-50 arasında bu fabrikalarda yüzlerce mühendis, teknisyen çalışmış, birçok projeye imza atılmış. Bunlardan biri de Uğur eğitim uçağı. Bu uçak madeni gövdeli ilk eğitim uçağı, çok sayıda üretilmiş.  Uçak 2 kişilik ve yakın zamana kadar da eğitim uçuşlarında kullanılmış. (Mühendis ve Makina, cilt:54, sayı:636)


Etimesgut Uçak Fabrikası
1930'larda Türkiye avcı birliklerini takviye amacı ile Fransa'ya 12 adet uçak şiparişi verir, fakat Fransa'nın Hatay meselesini bahane ederek ambargo koyması üzerine sipariş iptal edilir ve Polonya üretimi olan PZL'ler sipariş edilir. (Bu uçaklar 1930ların ortalarında Varşova'da tasarlanıp birçok ülkeye ihraç edilmiş, fakat Polonya'da kullanılmamış.) Sonrasında ise anlaşma yapılarak Kayseri Tayyare Fabrikası'nda PZL üretimi olur. Uçaklar 1940'da Hava Okulu'na transfer edilir, 1943'te de görevlerine son verilir. Dünya'da varolan tek orjinal PZL P.24 şu anda İstanbul'da Yeşilköy Havacılık Müzesi'nde sergileniyor.


Hasılı kelam 1930ların bağımsızlıkçı üretim politikası 1950lerde özelleştirmelere yenik düşerek tarihe karışmış. Şu gün geldiğimiz hal hepimizin malumu, yokluk içinde kurulan fabrikalarımızın metruk yıkıntılara dönmesi dedelerimizin ninelerimizin kemiklerini sızlatıyordur herhalde. Nereden nereye...


Uçmak insanlığın varoluşundan beri en büyük hayallerden. Bunun için bilinen ilk tasarımlar batıda Da Vinci'ye ait. 15 yüzyılda Da Vinci kuşları incelemiş, insan gücünün yeteneği ile ters orantılı olup uçma faaliyeti için yetersiz olduğunu düşünüp hesaplayarak  kanat, uçan makina, paraşüt, helikopter tasarımları yapmış. 


Sonrasında batıda bu çabalar devam etmiş. Bir fransız olan Sebastian Lenormond Montpellier gözlem kulesinden1783'te şemsiye benzeri bir araçla başarı ile atlamış ve bu araca paraşüt ismi verilmiş. İlk insanlı balon uçuşu da yine Paris'te aynı tarihte yapılmış. Havada ağır bir cismin il uçuruluşu ise 3 kanatlı bir planörle 1849'da olur. Sanayi devrimi ile motor gücü ile insanlı ilk uçuşsa 1903'te malumunuz Amerikalı Wright kardeşler tarafından gerçekleştirilmiş.



Batı'da bu işler olurken biz ne alemdeymişiz? Lagari Hasan Çelebi 1633 yılında IV. Murat'ın kızının doğum günü kutlamalarında  barut dolu haznesi olan bir roket ile "padişahım seni Hüda'ya ısmarladım" diyerek ilk kez havalanmayı başarmış. 300 metre kadar yükselmiş, barutun bitmesi ile kendisine bağlı kanatlar sayesinde de boğaza yumuşak bir iniş yapmış.
Bir diğer bilgin ise Hezarfen (çok şey bilen ,bin fenli) Ahmet Çelebi. 1632'da Galata Kulesi'nden kendi tasarımı kanatlarla kendini bırakıp boğazı geçip 3358metre öteye, Üsküdar'a inmiş.
Müzede bu iki önemli olayı anlatan maketler de mevcut.



Kapalı alandan çıkıca ise sizi karşılayan görüntü bu;

Üst kattaki kantinden daha güzel fotograf çekebilir, yandaki alana inip kalkan uçak ve helikopterleri çocuğunuzla izleyebilirsiniz. Biz öyle yaptık. Ertuğrul, dedesi ve Meryem teyzesi ile kudurup durdu.
Dışarıda sağda bulunan ufak binanın adı Mavi Dünya ve içerisinde ziyaretçilerin de binebileceği F-5 ve T-33 kokpitleri bulunuyor. Göstergeler, düğmeler... Pilotlara olan saygım arttı :)
Gezi alanında Türk Hava Kuvvetleri'nde görev yapmış jet, eğitim ve ulaştırma uçakları, 1 helikopter yanı sıra Macaristan, Pakistan ve Bulgaristan tarafından bağışlanan MİGler (Mikoyan-Gurevich/Rus askeri uçakları)  sergileniyor.
  
F-86 SABRE/ Uçan Kuğular Akrotimi


F-4 E/PHANTOM
MİG Ailesi
F-100C/ UH-1 H arama-kurtarma helikopteri/ C47 DAKOTA nakliye uçağı


PZL-P24 /BLERİOT/F-104 G


C-160 TRANSALL/ F-84 F THUNDERSTREAK


RF-84 F THUNDERFLASH


S-2 E TRACKER-Deniz karakol uçağı



NF-5A/1992'de kurulan Türk Yıldızları'na ait uçak 2011'den beri müzede.
Müzeyi 2 saat kadar bir sürede gezebilirsiniz. Ayrıca müzenin açılış yıl dönümlerinde her eylül maket uçak yarışması yapılıyor. Meraklılarına duyurulur :)



2 yorum:

  1. Begeniyle ancak içim sızlayarak okudum... Ah büyük Atatürk... Kimse seni anlamamış....

    YanıtlaSil
  2. Gürcan bey haklısınız. maalesef ne biliyoruz, ne anlıyoruz. .. öğrenmek için uğraşmıyoruz da cabası. ...

    YanıtlaSil